Wideodermatoskopia – komputerowe badanie znamion
Wideodermatoskopia (inaczej wideodermoskopia) jest to komputerowe badanie znamion, przeprowadzane za pomocą specjalnego urządzenia. Posiada ono specjalną kamerę, dzięki czemu znamiona oglądane są pod dużym powiększeniem. Badanie wykrywa niepokojące zmiany i stanowi podstawę do dalszego postępowania.
Jak wygląda badanie?
Na początek lekarz przeprowadza szczegółowy wywiad, zbierając ważne informacje – np. czy w rodzinie były przypadki czerniaka. Następnie specjalista przechodzi do badania. Ogląda całą powierzchnię skóry, przykładając kamerę wideodermatoskopu do każdego znamienia.
Obraz znamienia wyświetla się na ekranie komputera w powiększeniu. Lekarz dokonuje analizy, zaznaczając znamiona, które powinny być obserwowane lub usunięte. Tym samym przeprowadza ich mapowanie. System komputerowy zapisuje i przechowuje dane pacjenta. Badanie jest całkowicie bezbolesne.
W kolejnym kroku lekarz przedstawia wyniki badania pacjentowi oraz odpowiada na jego pytania. Zaleca mu dalsze postępowanie diagnostyczne oraz wyznacza termin kolejnej wizyty kontrolnej. Następnie lekarz generuje raport z badania i uzupełnia wynik oraz dokumentację medyczną.
Czas trwania badania wideodermatoskopowego uzależniony jest od liczby zmian na ciele pacjenta. Średnio wizyta trwa 30 minut.
Wynik badania informuje o:
- znamionach zakwalifikowanych do obserwacji,
- znamionach, które powinny zostać usunięte.
Na podstawie wyniku badania decyduje się o dalszym postępowaniu. Przy podejrzeniu czerniaka dane znamiona powinny zostać usunięte chirurgicznie jak najszybciej.
Jak wygląda wynik?
Raport z badania wideodermatoskopowego obejmuje zdjęcia lokalizacyjne oraz zdjęcia znamion w powiększeniu. Są dzięki temu jasno pokazane znamiona, które do czasu kolejnej wizyty kontrolnej pacjent powinien samodzielnie obserwować. Na wizytach kontrolnych pacjent otrzymuje również zdjęcia porównawcze wybranych znamion.
Czym jest archiwizacja zdjęć i co daje?
Oprogramowanie przeznaczone dla wideodermatoskopów pozwala na zapisanie zdjęć znamion, które zostały wykonane podczas badania. Dzięki temu możliwa jest ich szczegółowa analiza oraz zarchiwizowanie w systemie. Zdjęcia tego samego znamienia, zrobione w odpowiednich odstępach czasowych, mogą zostać porównane – czy wraz z upływem czasu nie doszło do jakichś zmian w ich wyglądzie.
Przykładając kamerę do skóry pacjenta, lekarz wykonuje zdjęcie znamienia, które pojawia się na ekranie w powiększeniu i jakości Full HD. Na kolejnej wizycie powtarza tę procedurę, przy identycznych ustawieniach kamery. Może porównać wtedy dwa obrazy znamienia – aktualny i ten z poprzedniej wizyty. Daje to lekarzowi możliwość dokonania wiarygodnej oceny, czy znamię nie zmieniło barwy, kształtu lub rozmiaru. Ponieważ w badaniu zostają wykorzystane najnowsze technologie, jakość obrazu jest lepsza niż w klasycznym badaniu dermatoskopowym, natomiast wydłuża się czas trwania wizyty i badanie jest nieco droższe.
Co to jest mapowanie znamion?
Mapowanie znamion oznacza wykonanie zdjęć lokalizacyjnych poszczególnych części ciała wraz z zaznaczeniem na nich znamion, które wymagają obserwacji. Obok zamieszczane jest zdjęcie danego znamienia w powiększeniu. Każde ze znamion otrzymuje konkretną, szczegółowo wskazaną lokalizację na ciele pacjenta. Lokalizację tę przypisuje lekarz podczas mapowania znamion.
Mapowanie znamion oznacza wykonanie zdjęć lokalizacyjnych poszczególnych części ciała wraz z zaznaczeniem na nich znamion, które wymagają obserwacji. Obok zamieszczane jest zdjęcie danego znamienia w powiększeniu. Każde ze znamion otrzymuje konkretną, szczegółowo wskazaną lokalizację na ciele pacjenta. Lokalizację tę przypisuje lekarz podczas mapowania znamion.
Oprócz tego, że znamiona są numerowane, lekarz może je oznaczyć jako:
- Prawidłowe
- Nieprawidłowe (atypowe)
- Czerniak
- Inny rodzaj zmiany skórnej
Ta informacja zostanie zawarta w raporcie z badania, przekazywanym pacjentowi na koniec wizyty.
Gdzie wykonać badania kontrolne?
Na każdej wizycie lekarz wyznacza termin kolejnej wideodermatoskopii. Ustala go indywidualnie, w zależności od wyników badania oraz potrzeb pacjenta może to być przykładowo za trzy miesiące, za pół roku czy za rok.
Co jeśli pacjent w tym czasie zmieni miejsce zamieszkania i z tej przyczyny będzie miał trudność w dotarciu do danej placówki? Czy może wykonać badanie kontrolne w innym miejscu?
Oczywiście, jest to możliwe. Wystarczy, że pacjent przyniesie raport z badania przeprowadzonego w poprzedniej placówce. Trzeba jednak pamiętać o tym, że każdy ośrodek dysponuje innym systemem i wyposażeniem. Idealnie byłoby wykonywać więc badania na tym samym urządzeniu, w którym znajdują się wyniki poprzednich badań. Wówczas analiza porównawcza jest najwiarygodniejsza i lekarz może prawidłowo ustalić, czy dana zmiana jest niepokojąca i należy ją wyciąć, czy też można pozostawić ją do obserwacji.
Dla kogo jest to badanie?
Z wideodermatoskopii może skorzystać każdy, niezależnie od wieku – nawet dzieci. Badanie jest nieinwazyjne i bezbolesne.
Wideodermatoskopia to obecnie najlepsza metoda diagnostyki zmian skórnych. Pozwala na obejrzenie znamion w powiększeniu i wysokiej rozdzielczości. A jeśli stawiamy się na kolejne wizyty, także na dokonanie analizy porównawczej zmian, które zaszły w znamionach w ciągu kilku – kilkunastu miesięcy. To ważne zwłaszcza w kontekście diagnostyki czerniaka. Gdy zostanie wcześnie wykryty, szansa na jego wyleczenie jest znacznie większa.
System komputerowej oceny znamion
Obecnie lekarze mają możliwość wspomagania się w swojej pracy różnymi programami oraz sztuczną inteligencją. Jako przykład można tu wymienić program Moleanalyzer Pro, który dostarcza szczegółowych informacji na temat wielkości znamienia – jego pola powierzchni, średnicy i obwodu, a także jest w stanie ocenić zmiany, które zaszły w strukturze, osi symetrii oraz granicach znamienia.
System Moleanalyzer dokonuje również analizy znamion. Wykorzystuje 7-punktową skalę Glasgow oraz 3-stopniową skalę przesiewową. Działając w oparciu o algorytm sztucznej inteligencji, umożliwia ocenę ryzyka złośliwości. Do przyuczenia oprogramowania użyto 25 000 potwierdzonych histopatologicznie obrazów zmian skórnych.
Z założenia jest to jednak system, który ma jedynie wspomagać diagnozę lekarską i na ten moment nie daje pewności trafnej diagnozy, a poza tym – wydłuża czas oceny. Nie każda placówka dysponuje tym oprogramowaniem i nie każdy lekarz chce z niego korzystać. Wielu specjalistów woli posiłkować się swoją wiedzą i doświadczeniem. Niemniej systemy oparte na sztucznej inteligencji wciąż się rozwijają i są przedmiotem wielu prac naukowych. Przypuszcza się, że w przyszłości będą odgrywały znaczną rolę. Wyniki badań są bowiem obiecujące – wiele z nich pokazuje, że systemy bazujące na sztucznej inteligencji diagnozują zmiany skórne na podobnym poziomie, jak lekarze dermatolodzy.
Rodzaje wideodermatoskopów
Wideodermatoskop to zaawansowany technologicznie sprzęt, pozwalający obserwować zmiany skórne na obrazie komputera w dużym powiększeniu i wysokiej rozdzielczości. Za wiodącego producenta wideodermatoskopów uznawana jest niemiecka firma Fotofinder. To pionier i światowy lider w dziedzinie wideodermatoskopii cyfrowej, która pozwala na wczesne rozpoznanie raka skóry. Fotofinder koncentruje się szczególnie na rozwoju systemów do cyfrowej dermatoskopii oraz mapowania ciała.
Wysokiej jakości oprogramowanie, nowoczesny sprzęt komputerowy oraz dedykowana kamera to połączenie, które gwarantuje tworzenie wysokiej jakości zdjęć. Działa szybko i intuicyjnie, będąc znacznym usprawnieniem w pracy lekarza. Podnosi też jakość badania i sprawia, że trwa ono krócej.
W gabinetach lekarskich stosowane są:
- Wideodermatoskop FotoFinder Medicam 1000 – daje obraz w rozdzielczości Full HD. Wyposażony jest w opatentowany obiektyw oraz zaawansowane oprogramowanie do analizy zmian skórnych (np. Mole Analyzer). Zapewnia płynne powiększenie (nawet do 140x), pozwalające na bardzo dokładną ocenę dermatoskopową. Ergonomiczna konstrukcja ułatwia pracę i umożliwia szybkie uchwycenie najwyższej jakości obrazów.
- Wideodermatoskop Canfield IntelliStudio – wyposażony w kamerę wysokiej rozdzielczości HD i oprogramowanie Mirror, które automatycznie segmentuje i analizuje zmiany skórne. Umożliwia tworzenie map ciała (body mapping) oraz dokładne archiwizowanie zdjęć w bazie pacjentów. Dzięki zmiennemu zakresowi powiększenia (do ok. 120x) i precyzyjnym algorytmom, pozwala na wczesne wykrywanie oraz skuteczne monitorowanie podejrzanych znamion.
- Wideodermatoskop Mikroderm D200 Evo – wyposażony jest w oprogramowanie DermaGraphix i kamerę HD. Daje zmienne powiększenie w zakresie od 15 do 200 x, z rozdzielczością obrazu 6,5 Mpx.
Umów badanie w Lifemedica
Zapraszamy na badanie videodermatoskopowe! Nasi doświadczeni dermatolodzy korzystają z nowoczesnego sprzętu zapewniającego wyjątkową precyzję diagnostyki. Wizyta przebiega komfortowo, a dokładna analiza i stały monitoring znamion pozwalają szybko reagować w razie potrzeby. Postaw na bezpieczne rozwiązania i umów się już dziś!
